BUDD BOETTICHER WESTERNS (8)

Ενόσω περνάει ο καιρός, ο Μπαντ Οσκαρ Μπέτικερ (1916-2001), ένας μοναχικός, παραμελημένος την εποχή του σκηνοθέτης, γίνεται ολοένα και πιο γνωστός, με αποτέλεσμα το έργο του να θαυμάζουν σήμερα σκηνοθέτες όπως ο Μάρτιν Σκορσέζε και ο Κλιντ Ιστγουντ. Στα έξι συναρπαστικά γουέστερν που γύρισε στη δεκαετία του ’50, και που προβάλλονται σ’ αυτό το αφιέρωμα, όλα με πρωταγωνιστή τον Ράντολφ Σκοτ, ο Μπέτικερ εκμεταλλεύτηκε τους ανοιχτούς, βραχώδεις, αφιλόξενους χώρους της αμερικανικής Δύσης, για να τοποθετήσει τις απλές, πάντα θαυμάσιες ιστορίες του (συχνά σε σενάριο του Μπαρτ Κένεντι), που, παρά το χαμηλό κόστος τους, κατάφερνε να τους δίνει το εύρος και την ομορφιά των καλύτερων ταινιών Α’ κατηγορίας του είδους. 

Comanche Station

Ο Μπάντ Μπέτικερ έζησε τα εφηβικά του χρόνια στο Μεξικό και το 1941 εργάστηκε στην ταινία του Ρούμπεν Μαμούλιαν Αίμα και άμμος ενώ από το 1944 αρχίζει να σκηνοθετεί ο ίδιος. Εκτός από τις ενδιαφέρουσες αστυνομικές ταινίες (στο πνεύμα του φιλμ νουάρ), που γυρίζει στις δεκαετίες του ’40 και ’50, ο Μπέτικερ σκηνοθετεί και ένα αριθμό γουέστερν με τον Ράντολφ Σκοτ, που αποδεικνύουν το μεγάλο του ταλέντο και την επιτυχία του στη δημιουργία ολοκληρωμένων χαρακτήρων. Τα γουέστερν αυτά, γυρισμένα στην περίοδο 1956-1960, αποδεικνύονται σήμερα από τα καλύτερα παραδείγματα κλασσικού γουέστερν και το όνομα Μπέτικερ παίρνει θέση πλάι σ’ εκείνο του Χάουορντ Χοκς, του Άντονι Μαν ή του Ντέλμερ Ντέιβς. Το 1956 γυρίζει το εξαιρετικό γουέστερν, Η συμμορία των επτά δολοφόνων (Seven Men From Now), που έκανε τον Γάλλο κριτικό Αντρέ Μπαζέν να το χαρακτηρίσει το πιο απλό και όμορφο γουέστερν που γυρίστηκε μεταπολεμικά στην Αμερική. Το γουέστερν αυτό σημαδεύει τη συνεργασία του Μπέτικερ με τον Ράντολφ Σκοτ, ηθοποιό που φυσιογνωμικά αλλά και γενικά σε τρόπο συμπεριφοράς και ομιλίας, συγγένευε με τους θρυλικούς ήρωες της Άγριας Δύσης. Πρωταγωνιστής στα γουέστερν του Μπέτικερ είναι ο μοναχικός ήρωας που τον βλέπουμε, στο τελευταίο πάντα πλάνο, μόνο να εγκαταλείπει, καβάλα στο άλογό του, την πόλη στην οποία καταφθάνει στην αρχή της ταινίας, έχοντας στο μεταξύ βοηθήσει τους αδύναμους και να βάλει κάποια τάξη στις παράνομες πόλεις των συνόρων. Μοναχικός καβαλάρης, σύμβολο του τυχοδιώκτη Αμερικανού που κατάφερε να «δαμάσει» την Άγρια Δύση, ο «μπετικερικός» ήρωας κινείται συνήθως από εκδίκηση για τη δολοφονία της γυναίκας του και την εξόντωση των δολοφόνων της, παραμένοντας, ταυτόχρονα, πιστός όχι μόνο στους κανόνες του είδους αλλά και στους κανόνες τιμής και μιας συγκεκριμένης ηθικής, που κυριαρχούσαν στα γουέστερν της τότε δεκαετίας.

the tall t

Το ενδιαφέρον στα γουέστερν αυτά του Μπέτικερ (Η συμμορία των 7 δολοφόνων, The Tall T, Decision at Dawn, Buchanan Rides Alone, Comanche Station, Ride Lonesome) είναι το ταξίδι του ήρωα και οι συναντήσεις του με διάφορους χαρακτήρες, βασικά «κακούς» αλλά με ενδιαφέροντα ανθρώπινα στοιχεία. Οι κακοί του Μπέτικερ δεν μοιάζουν με τους κακούς των περισσότερων γουέστερν: το χιούμορ τους, ο τρόπος με τον οποίο δέχονται τους κανόνες του παιχνιδιού (με επιστέγασμα συνήθως την τελική αναμέτρηση που καταλήγει στον θάνατό τους) μας δίνει την ευκαιρία να εμβαθύνουμε στους χαρακτήρες τους και να γνωρίσουμε την ανθρώπινη πλευρά τους. Ο Λι Μάρβιν στη Συμμορία των 7 δολοφόνων, ο Ρίτσαρντ Μπουν και ο Σκιπ Χομάϊερ στο The Tall T, οι Περνέλ Ρόμπερτς και Τζέιμς Κόμπερν στο Ride Lonesome, o Κρεγκ Στίβενς στο Buchanan Rides Alone, ο Κλoντ Έικινς και ο Ρίτσαρντ Ραστ στο Comanche Station, είναι χαρακτήρες που παίρνουν ξεχωριστή θέση στην πινακοθήκη των τύπων του Φαρ Ουέστ.

Νίνος Φένεκ Μικελίδης

buchanan rides alone

 

Buchanan Rides Alone

ΗΠΑ/USA, 1958, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Charles Lang. Φωτ./Cin.: Lucien Ballard. Μοντ./Ed.: Edwin H. Bryant. Μουσ./Mus.: Mischa Bakaleinikoff. Ηθ./Cast: Randolph Scott, Craig Stevens, Barry Kelley, Tol Avery. Παρ./Prod.: Harry Joe Brown. Διάρκεια/Dur.: 78΄.

Texan Tom Buchanan is heading back home with enough money to start his own ranch, but when he stops in the crooked town of Agry, he's robbed and framed for murder. A western as well as a comedy, this is of the funniest movies Boetticher made even though he stays close to his usual themes of friendship, trust and morality.

buchanan rides alone

Comanche Station

ΗΠΑ/USA, 1960, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Burt Kennedy. Φωτ./Cin.: Charles Lawton Jr.. Μοντ./Ed.: Edwin H. Bryant. Μουσ./Mus.: Mischa Bakaleinikoff. Ηθ./Cast: Randolph Scott, Nancy Gates, Claude Akins, Skip Homeier. Παρ./Prod.: Budd Boetticher. Διάρκεια/Dur.: 74΄.

A man saves a woman who had been kidnapped by Comanches, then struggles to get both of them home alive. He is joined on his way back by an outlaw and his sidekicks. It turns out there is a large reward for the return of the girl, and with the Indians on the warpath and the outlaw being an old enemy of the man, things are about to get dangerous.

Comanche Station

Decision at Sundown

ΗΠΑ/USA, 1957, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Charles Lang. Φωτ./Cin.: Burnett Guffey.. Μοντ./Ed.: Al Clark. Μουσ./Mus.: Heinz Roemheld. Ηθ./Cast: Randolph Scott, John Carroll, Karen Steele, Valerie French. Παρ./Prod.: Harry Joe Brown. Διάρκεια/Dur.: 77΄.

Believing that a man named Tate Kimbrough was responsible for the death of his wife, gunslinger Bart Allison rides into Sundown with vengeance on his mind. Unfortunately, the sheriff doesn't take too kindly to such threats, especially on Kimbrough's wedding day. He rallies the townsfolk to drive the stranger out.

decision at sundown

The Tall T

ΗΠΑ/USA, 1957, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Elmore Leonard, Burt Kennedy. Φωτ./Cin.: Charles Lawton Jr.. Μοντ./Ed.: Al Clark. Μουσ./Mus.: Heinz Roemheld. Ηθ./Cast: Randolph Scott, Richard Boone, Maureen O'Sullivan, Arthur Hunnicutt. Παρ./Prod.: Harry Joe Brown. Διάρκεια/Dur.: 78΄.

A couple of newlyweds and a lonely man are kidnapped when a gang hijacks their stagecoach. The gang holds the three people hostage setting off a game of psychological violence in which even the “good” guys reveal their other side.

the tall t

 

Ride Lonesome

ΗΠΑ/USA, 1959, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Burt Kennedy. Φωτ./Cin.: Charles Lawton Jr.. Μοντ./Ed.: Jerome Thoms. Μουσ./Mus.: Heinz Roemheld. Ηθ./Cast: Randolph Scott, Karen Steele, Lee Van Cleef, James Coburn. Παρ./Prod.: Budd Boetticher. Διάρκεια/Dur.: 73΄.

A bounty hunter escorts a killer to town to be hanged, but is allowing the man's outlaw brother to catch up with him, for a showdown over a shocking previous murder. He later enlists the help of two outlaws to continue his journey more safely.

ride lonesome

 

Seven men from now

ΗΠΑ/USA, 1956, εγχ./col.

Σκην./Dir.: Budd Boetticher. Σεν./Scr.: Burt Kennedy. Φωτ./Cin.: William H. Clothier. Μοντ./Ed.: Everett Sutherland. Μουσ./Mus.: Henry Vars. Ηθ./Cast: Randolph Scott, Gail Russell, Lee Marvin, Walter Reed. Παρ./Prod.: Andrew V. McLaglen, Robert E. Morrison. Διάρκεια/Dur.: 78΄.

In Budd Boetticher’s  most famous western,  a former sheriff blames himself for his wife's death during a robbery and vows to track down and kill the seven men who organized it. Seven Men From Now is considered by many the highlight of Boetticher’s craft. 

seven men from now

 

Ενόσω περνάει ο καιρός, ο Μπαντ Οσκαρ Μπέτικερ (1916-2001), ένας μοναχικός, παραμελημένος την εποχή του σκηνοθέτης, γίνεται ολοένα και πιο γνωστός, με αποτέλεσμα το έργο του να θαυμάζουν σήμερα σκηνοθέτες όπως ο Μάρτιν Σκορσέζε και ο Κλιντ Ιστγουντ. Στα έξι συναρπαστικά γουέστερν που γύρισε στη δεκαετία του ’50, και που προβάλλονται σ’ αυτό το αφιέρωμα, όλα με πρωταγωνιστή τον Ράντολφ Σκοτ, ο Μπέτικερ εκμεταλλεύτηκε τους ανοιχτούς, βραχώδεις, αφιλόξενους χώρους της αμερικανικής Δύσης, για να τοποθετήσει τις απλές, πάντα θαυμάσιες ιστορίες του (συχνά σε σενάριο του Μπαρτ Κένεντι), που, παρά το χαμηλό κόστος τους, κατάφερνε να τους δίνει το εύρος και την ομορφιά των καλύτερων ταινιών Α’ κατηγορίας του είδους.

 

seven men from now2

Ο Μπάντ Μπέτικερ έζησε τα εφηβικά του χρόνια στο Μεξικό κι έμαθε την τέχνη της ταυρομαχίας από έναν από τους καλύτερους ταυρομάχους της εποχής του. Το 1941 εργάστηκε στην ταινία του Ρούμπεν Μαμούλιαν Αίμα και άμμος ως τεχνικός σύμβουλος στα θέματα της ταυρομαχίας και, αφού συνέχισε για λίγο ως βοηθός σκηνοθέτης, από το 1944 αρχίζει να σκηνοθετεί ο ίδιος. Εκτός από τις ενδιαφέρουσες αστυνομικές ταινίες (στο πνεύμα του φιλμ νουάρ), που γυρίζει στις δεκαετίςς του ’40 και ’50, ο Μπέτικερ σκηνοθετεί και ένα αριθμό γουέστερν με τον Ράντολφ Σκοτ, που αποδεικνύουν το μεγάλο του ταλέντο και την επιτυχία του στη δημιουργία ολοκληρωμένων χαρακτήρων. Τα γουέστερν αυτά, γυρισμένα στην περίοδο 1956-1960, αποδεικνύονται σήμερα από τα καλύτερα παραδείγματα κλασσικού γουέστερν και το όνομα Μπέτικερ παίρνει θέση πλάι σ’ εκείνο του Χάουορντ Χοκς, του Άντονι Μαν ή του Ντέλμερ Ντέιβς.

ride lonesome2

Το 1956 γυρίζει το εξαιρετικό γουέστερν, Η συμμορία των επτά δολοφόνων (Seven Men From Now), που έκανε τον Γάλλο κριτικό Αντρέ Μπαζέν να το χαρακτηρίσει το πιο απλό και όμορφο γουέστερν που γυρίστηκε μεταπολεμικά στην Αμερική. Το γουέστερν αυτό σημαδεύει τη συνεργασία του Μπέτικερ με τον Ράντολφ Σκοτ, ηθοποιό που φυσιογνωμικά αλλά και γενικά σε τρόπο συμπεριφοράς και ομιλίας, συγγένευε με τους θρυλικούς ήρωες της Άγριας Δύσης. Πρωταγωνιστής στα γουέστερν του Μπέτικερ είναι ο μοναχικός ήρωας που έκανε την εμφάνιση του στον κινηματογράφο από την εποχή των βουβών γουέστερν του Γουίλιαμ Σ. Χαρτ (η ομοιότητα του Ράντολφ Σκοτ με τον Χαρτ είναι πραγματικά καταπληκτική), και όπως και σ’ εκείνα, τον βλέπουμε, στο τελευταίο πάντα πλάνο, μόνο να εγκαταλείπει, καβάλα στο άλογό του, την πόλη στην οποία καταφθάνει στην αρχή της ταινίας, έχοντας στο μεταξύ βοηθήσει τους αδύναμους και να βάλει κάποια τάξη στις παράνομες πόλεις των συνόρων. Μοναχικός καβαλάρης, σύμβολο του τυχοδιώκτη Αμερικανού που κατάφερε να «δαμάσει» την Άγρια Δύση, ο «μπετικερικός» ήρωας κινείται συνήθως από εκδίκηση για τη δολοφονία της γυναίκας του και την εξόντωση των δολοφόνων της, παραμένοντας, ταυτόχρονα, πιστός όχι μόνο στους κανόνες του είδους αλλά και στους κανόνες τιμής και μιας συγκεκριμένης ηθικής, που κυριαρχούσαν στα γουέστερν της τότε δεκαετίας.

Το ενδιαφέρον στα γουέστερν αυτά του Μπέτικερ (Η συμμορία των 7 δολοφόνων, The Tall T, Decision at Dawn, Buchanan Rides Alone, Comanche Station, Ride Lonesome) είναι το ταξίδι του ήρωα και οι συναντήσεις του με διάφορους χαρακτήρες, βασικά «κακούς» αλλά με ενδιαφέροντα ανθρώπινα στοιχεία. Οι κακοί του Μπέτικερ δεν μοιάζουν με τους κακούς των περισσότερων γουέστερν: το χιούμορ τους, ο τρόπος με τον οποίο δέχονται τους κανόνες του παιχνιδιού (με επιστέγασμα συνήθως την τελική αναμέτρηση που καταλήγει στον θάνατό τους) μας δίνει την ευκαιρία να εμβαθύνουμε στους χαρακτήρες τους και να γνωρίσουμε την ανθρώπινη πλευρά τους. Ο Λι Μάρβιν στη Συμμορία των 7 δολοφόνων, ο Ρίτσαρντ Μπουν και ο Σκιπ Χομάϊερ στο The Tall T, οι Περνέλ Ρόμπερτς και Τζέιμς Κόμπερν στο Ride Lonesome, o Κρεγκ Στίβενς στο Buchanan Rides Alone, ο Κλoντ Έικινς και ο Ρίτσαρντ Ραστ στο Comanche Station, είναι χαρακτήρες που παίρνουν ξεχωριστή θέση στην πινακοθήκη των τύπων του Φαρ Ουέστ.