Χαιρετισμός (1)

Κρίση οικονομική, ηθική, πολιτική. Το ένα μετά το άλλο έχουν πλήξει σε μεγάλο βαθμό την ελληνική κοινωνία, κι όχι μόνο. Ο κινηματογράφος, όμως, αν και ο ίδιος σε κρίση, δεν έπαψε να καταγράφει γεγονότα αλλά και να εκφράζει αγωνίες, άγχη και προβληματισμούς του κάθε δημιουργού. Αυτόν τον κινηματογράφο – με επίκεντρο πάντα Ευρώπη κι Ελλάδα - προβάλλει και προωθεί το Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου. Μπορεί τα capital controls να έχουν προκαλέσει προβλήματα, το Πανόραμα όμως εξακολουθεί να υποστηρίζει την έρευνα και την προσωπική έκφραση, να προβάλλει ταινίες που έχουν κάτι να πουν στο σημερινό κοινό, χωρίς να επιβάλλει…film controls.

Η ανεργία, η μετανάστευση, τα καθημερινά άγχη αλλά κι οι υπαρξιακές αναζητήσεις, παρουσιάζονται στις ταινίες του φετινού διαγωνιστικού τμήματος: η πολιτική και το μαύρο χιούμορ στο «Ο θησαυρός» του Κορνέλιου Πορουμπόιου, ο αντίκτυπος ενός πρόσφατου πολέμου στο σπονδυλωτό «The Reaper» του Ζβόνιμιρ Γιούριτς, ο φυλετικός διχασμός στη συγκλονιστικό «Enclave» του Γκόραν Ραντοβάνοβιτς, η αναζήτηση κοινωνικής ταυτότητας στο «The Wednesday Child» της Λίλι Χόρβαθ, ο αλτρουισμός στη δραματική κωμωδία «Home Care» του Σλάβεκ Χόρακ, οι περιπλοκές των ερωτικών σχέσεων στο «L’ombre des femmes» του Φιλίπ Γκαρέλ και η μετανάστευση στο υποψήφιο για Όσκαρ «Babai» του Βίζαρ Μορίνα.

Η μετανάστευση είναι το κεντρικό θέμα και στο «Ζενάιντα» των Αλέξη Τσάφα και Γιάννη Φώτου μιας απ’ τις ελληνικές ταινίες του διαγωνιστικού μαζί με τα «Invisible» («Αόρατος») του Δημήτρη Αθανίτη, όπου η κρίση και η ανεργία επηρεάζουν δραματικά τη ζωή ενός άντρα, «Το κυπαρίσσι του βυθού» του Νίκου Κορνήλιου, λυρική ταινία για τη σχέση ανθρώπου και φύσης και «Οι εντυπώσεις ενός πνιγμένου» του Κύπριου Κύρου Παπαβασιλείου, ποιητικό/φιλοσοφικό δοκίμιο αναζήτησης ταυτότητας, με αφετηρία τον αυτόχειρα Κώστα Καρυωτάκη.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι ταινίες σε αβάν-πρεμιέρ: «Αίμα από το αίμα μου» του Μάρκο Μπελόκιο, «Mustang» της Τουρκάλας Ντενίζ Γκάμζε Εργκούβεν, «Maraviglioso Boccaccio» των βετεράνων Πάολο και Βιτόριο Ταβιάνι, «Deadly Casting» του Δημήτρη Παναγιωτάτου και το «Brooklyn» του Τζον Κρόλι (επίσημη λήξη του φετινού φεστιβάλ).

Ο ελληνικός κινηματογράφος κυριαρχεί και στα παράλληλα τμήματα του φεστιβάλ. Αφενός με τους «Αιγυπτιώτες του ελληνικού σινεμά» όπου έχουμε την ευκαιρία να δούμε τα «Δυο φεγγάρια τον Αύγουστο» του Κ. Φέρρη, «Απουσίες» του Γ. Κατακουζηνού, «Στο δρόμο του Λαμόρε» του Δ. Μαυρίκιου, «Ρόζα» του Χ. Χριστοφή, «Ιδιότητες του 2» του Αχ. Κυριακίδη και «120 ντεσιμπέλ» του Β. Βαφέα. Αφετέρου με το αφιέρωμα στον Βασίλη Βαφέα όπου θα απολαύσουμε τα «Ο έρωτας του Οδυσσέα», «Κάθε Σάββατο» και «Κοσμικό Ανατομείο», ενώ θα προβληθεί και απόσπασμα από τη νέα του ταινία, «Risalto».

Μικρό αφιέρωμα και στον Ελληνοαμερικανό σκηνοθέτη Τζον Κασσαβέτη, πατριάρχη του ανεξάρτητου κινηματογράφου, με τα «Σκιές», «Η δολοφονία ενός Κινέζου μπούκι» και «Νύχτα Πρεμιέρας». Ενώ, με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Ορσον Γουέλς, το Πανόραμα προβάλει τέσσερις ταινίες του μεγάλου εικονοκλάστη: «Οι υπέροχοι Αμπερσον» (αποκαταστημένη κόπια), «Ο άρχων του κακού», «Η δίκη», «Φάλσταφ: οι καμπάνες του μεσονυκτίου».

Τέλος στα τιμώμενα πρόσωπα του φετινού Πανοράματος ανήκουν ο σημαντικός Γάλλος σκηνοθέτης, Μπερτράν Ταβερνιέ (ειδικό αφιέρωμα με τέσσερις ταινίες: «Η ζωή και τίποτε άλλο», «Quai d’Orsay», «Capitaine Conan» και «In the Electric Mist») και ο συνθέτης Διονύσης Σαββόπουλος, για την μουσική επένδυση στα φιλμ «Μαρτυρίες», «Happy Day» και «Τεριρέμ».

Νίνος Φένεκ Μικελίδης